Schakelbrief afkortingen: SLA, BA, DR, SM en de andere codes uitgelegd
Een schakelbrief volgens het uniforme schakelbericht van STIPEL is kort en zakelijk. Dat lukt omdat metingen en beveiligingen met vaste codes worden geschreven. Op je IVWV-examen moet je ze kennen én op de juiste plek zetten: een goede handeling met de verkeerde code kost punten.
Hieronder alle codes op een rij, met wanneer je ze gebruikt.
Meten en testen
| Code | Betekenis | Wanneer |
|---|---|---|
| CS | Controleren op spanning | Nagaan of er spanning staat, bijvoorbeeld vóór een omschakeling. |
| CSWS | Controleren op spanning aan weerszijden van de schakelaar | Vóór het koppelen of het sluiten van een ring: staat er aan beide kanten spanning? |
| SM | Spanning meten | De spanning meten, bijvoorbeeld bij een werkschakelaar vóór het afschakelen. |
| DV | Draaiveld bepalen | De fasevolgorde vastleggen, zodat je na het werk kunt controleren of die gelijk is. |
| DR | Draairichting beoordelen | Bij een motor: de draairichting vastleggen vóór het uit bedrijf nemen, of controleren na het in bedrijf nemen. |
| FA | Fasegelijkheid aantonen | Vóór het koppelen van twee voedingen. Op laagspanning altijd, op hoogspanning verplicht na het vervangen van een kabel. |
| SLA | Spanningsloosheid aantonen | Laagspanning: aantonen dat het installatiedeel spanningsloos is, vóór je eraan werkt of aardt. |
| AAB | Aantonen afwezigheid bedrijfsspanning | Hetzelfde doel op hoogspanning. |
| IM | Isolatieweerstand meten | Laagspanning: de isolatie van een kabel of motor controleren vóór het in bedrijf nemen. |
| BPR | Beproeven | Hoogspanning: een kabel beproeven vóór het in bedrijf nemen. |
| SEL | Selecteren van een kabel | De juiste kabel aanwijzen voordat je eraan werkt. |
Let op bij SLA
SLA telt alleen als je spanningsaanwijzer betrouwbaar is: test hem vóór én na de meting op een bekende spanningsbron. Vergeet je dat, dan is de SLA niet goed. Aarden zonder geldige SLA kost op het examen foutpunten.
Beveiligen
| Code | Betekenis |
|---|---|
| BA | Beveiligen tegen opnieuw inschakelen en bord of label plaatsen |
| BV | Beveiliging tegen opnieuw inschakelen verwijderen en bord of label verwijderen |
BA hoort direct bij het afschakelen: in dezelfde regel als de handeling, of uiterlijk bij het scheiden. Het moet er één keer in staan per schakelpunt. BV gebruik je bij het in bedrijf nemen, vóór je weer inschakelt.
Waar zet je de codes?
In model bèta heeft elke regel aparte kolommen. Een voorbeeld van een werkschakelaar bij een motor:
| Locatie | Veld | Richting | Test/meting | Component | Handeling | Borging | Gevolg |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| WS | LVK 2.1 | SM, DV | Werkschakelaar (hoofdstroom) | Afschakelen en scheiden | BA | Afgeschakeld en gescheiden |
Twee vuistregels:
- Een meting staat in de regel van de handeling waar ze bij hoort. De SM en DV hierboven horen bij het afschakelen van de werkschakelaar.
- Het gevolg schrijf je letterlijk bij de handeling: "Afschakelen en scheiden" geeft "Afgeschakeld en gescheiden".
Zelf oefenen
Lezen is één ding, de codes op het juiste moment kiezen is iets anders. In de gratis schakelbriefoefening neem je motor M 11 uit bedrijf op de STIPEL-tekening. Je kiest zelf wanneer je DR, SM, DV, SLA en BA doet, en je schakelbrief wordt nagekeken volgens STIPEL 20016.
[LINK_TO_TEST]
Veelgestelde vragen
Wat betekent SLA op een schakelbrief?
SLA staat voor spanningsloosheid aantonen. Je test je spanningsaanwijzer vóór en na de meting op een bekende bron; zonder die test telt de SLA niet.
Wat is het verschil tussen BA en BV?
BA is beveiligen tegen opnieuw inschakelen en een bord of label plaatsen. BV is die beveiliging en het bord of label weer verwijderen, bij het in bedrijf nemen.
Wanneer gebruik je AAB in plaats van SLA?
AAB, afwezigheid bedrijfsspanning aantonen, hoort bij hoogspanning. Op laagspanning toon je spanningsloosheid aan met SLA.
Waar zet je de codes op de schakelbrief?
Meet- en testcodes zoals SM, DV en SLA staan in de kolom test/meting, BA en BV in de kolom borging. Beide horen in de regel van de handeling waar ze bij horen.