Wat staat er in een NEN 3140 aanwijzing?
De schriftelijke aanwijzing is het document waarmee de werkgever een medewerker formeel bevoegd verklaart voor een elektrotechnische rol. Zonder correcte aanwijzing is er formeel geen VOP, VP of IVWV. Hoe goed het certificaat ook is. Dit artikel behandelt de verplichte onderdelen, met een voorbeeldtekst die je direct kunt gebruiken.
Vaste onderdelen van een aanwijzing
| Onderdeel | Inhoud |
|---|---|
| Persoon en rol | Naam + VOP/VP/IVWV |
| Reikwijdte | Welke installaties en handelingen |
| Beperkingen | Wat uitdrukkelijk niet mag |
| Geldigheid | Periode + handtekeningen werkgever en medewerker |
De verplichte onderdelen
Een volledige NEN 3140 aanwijzing bevat minimaal:
- Naam en functie van de medewerker
- De toegewezen rol: VOP, VP (met sterniveau), WV of IV
- Het werkgebied: voor welke installaties of installatiedelen de aanwijzing geldt
- Eventuele beperkingen: bijvoorbeeld "alleen verdeelinrichtingen gebouw A" of "geen werkzaamheden onder spanning"
- Ingangsdatum en geldigheidsduur: een duidelijke ingangsdatum en een vastgelegde duur of periodiek herbeoordelingsmoment, zoals door de werkgever in het aanwijsbeleid vastgesteld (eventueel afgestemd op opleidings- of certificeringscycli)
- Ondertekening door de werkgever (en bij voorkeur medeondertekening door de medewerker ter bevestiging dat hij de rol en voorwaarden kent en accepteert)
De handtekening van de medewerker is goed gebruik: die bevestigt dat de persoon de rol en voorwaarden kent en accepteert, maar voor de aanwijzing is de schriftelijke vastlegging door de werkgever doorslaggevend.
Voorbeeldtekst aanwijzing
AANWIJZING VAKBEKWAAM PERSOON (NEN 3140)
Ondergetekende, [naam directeur], handelend als werkgever bij [bedrijfsnaam], wijst hierbij aan:
Naam: J. Jansen. Functie: Onderhoudsmonteur
Als: Vakbekwaam Persoon (VP) conform NEN 3140, met STIPEL-certificaat op niveau VP**
Voor: alle laagspanningsinstallaties op locatie [adres], met uitzondering van de hoofdverdeelinrichting
Voorwaarden: werkzaamheden uitsluitend spanningsloos; geldig certificaat vereist (bijgevoegd); jaarlijkse herinstructie verplicht
Ingangsdatum: [datum]. Geldig tot: [datum + 3 jaar]
Handtekening werkgever: _____ Handtekening medewerker: _____
Veelgemaakte fouten
- Te ruim aanwijzen: "alle installaties" terwijl de medewerker alleen LS-ervaring heeft
- Geen einddatum of herbeoordelingsafspraak: als er geen duidelijke termijn of periodieke herbeoordeling is vastgelegd, sluit dat slecht aan bij de eisen uit NEN 3140 om bekwaamheid en aanwijzingen regelmatig te toetsen.
- Certificaat niet bijgevoegd: de aanwijzing moet aantoonbaar op bekwaamheid (opleiding, ervaring en/of eventueel certificering) rusten; leg daarom de onderbouwing van de bekwaamheid (zoals opleidings- en ervaringsgegevens en, indien aanwezig, certificaten) goed vast in het dossier of rollenregister.
- Niet intrekken bij vertrek of functiewijziging: het register moet actueel zijn
Expert Tip van Ingmar: maak de aanwijzing zo specifiek mogelijk. Bij een incident kijkt de rechter of de werkzaamheden binnen de aanwijzing vielen. "VP voor locatie X, uitsluitend spanningsloos" beschermt zowel werkgever als medewerker veel beter dan een vage brede aanwijzing.
Gratis compleet template
Wil je niet zelf knutselen? We hebben een volledig Template Aanwijsbeleid (Word) met aanwijzingsformulieren, rollenregister en certificeringsbijlage. Je vindt de gratis download op onze Wetgeving & Beleid pagina en in het artikel over het opstellen van een aanwijsbeleid.
Verder lezen
Klaar voor de volgende stap? train gericht via VP-examen oefenen en start met een gratis proefaccount.
Geschreven door Ingmar van Maurik, oprichter van SwitchSkills.nl. SwitchSkills helpt jaarlijks duizenden monteurs, IVWV'ers en bedrijven bij het behalen en behouden van hun NEN 3140/3840 bekwaamheid.
Veelgestelde vragen
Wie ondertekent een NEN 3140 aanwijzing?
Zowel de werkgever (of gemandateerd leidinggevende) als de medewerker zelf. De handtekening van de medewerker bevestigt dat die de rol en de grenzen ervan begrijpt en accepteert.
Hoe lang is een aanwijzing geldig?
Maximaal 3 jaar, gekoppeld aan de geldigheid van het onderliggende certificaat. De aanwijzing vervalt eerder bij functiewijziging, vertrek of intrekking.
Mag een aanwijzing mondeling?
Nee. NEN 3140 vereist een schriftelijke aanwijzing. Mondelinge afspraken zijn bij een audit of incident niet aantoonbaar en tellen dus niet.
Moet een zzp'er zichzelf aanwijzen?
Een zzp'er zonder personeel kent formeel geen werkgever-werknemer relatie, maar moet richting opdrachtgevers wel bekwaamheid kunnen aantonen met een geldig certificaat. Zie ons artikel over NEN 3140 en zzp'ers.